Mısır Meclisi Suudi Arabistan'a askeri destek vermeyi onayladı

KAHİRE — Mısır Temsilciler Meclisi pazartesi günü, Arab News'in aktardığı bir meclis açıklamasına göre, Cumhurbaşkanı Abdulfettah el-Sisi'ye Suudi Arabistan'ı desteklemek ve savunmak için gerekli tedbirleri alma yetkisi verdi.

Açıklamada, yetkilendirmenin üçte iki çoğunlukla kabul edildiği belirtildi. Açıklamaya göre bu tedbirler iki ülke arasındaki koordinasyonu izleyecek ve Suudi topraklarını, egemenliğini ve kutsal mekanlarını "dış saldırılara karşı" savunmayı amaçlayacak.

Açıklamaya göre karar, Mısır Ulusal Savunma Konseyi'nin 18 Ekim'de yaptığı bir toplantıda aldığı karara dayanıyor. Açıklama, bilginin yine Arab News'ten alındığını belirtti.

Oylamanın kapsamı

Anayasanın 152. maddesi ve meclisin iç tüzüğünün 130. maddesi uyarınca, savaş ilanı ya da Mısır güçlerinin yurt dışında muharebe görevlerine gönderilmesi kararı üçte iki onay gerektiriyor. Arab News bu şartı haberleştirdi. BBC Türkçe ise Anayasanın ayrıca Ulusal Savunma Konseyi ile istişare yapılmasını öngördüğünü bildirdi.

Dışişleri Bakanı Bedr Abdulati, Mısır'ın tutumunun açık olduğunu ve Suudi Arabistan'ı savunma amaçlı desteklediğini söyledi. Arab News'e göre Abdulati, oylamanın Anayasaya uygun olarak yapıldığını da belirtti.

The New Arab, Mısır desteğinin hangi biçimi alacağının henüz net olmadığını bildirdi. Haber sitesi, Mısır ordusunun Arap dünyasının en büyük ordusu olduğunu, yüz binlerce aktif personele, çeşitli ülkelerden satın alınmış savaş uçaklarına ve hava savunma sistemlerine sahip olduğunu aktardı.

Anadolu Ajansı, onayın kapalı kapılar ardındaki görüşmelerin ardından geldiğini ve bu görüşmelerin olası asker konuşlandırmasını da içeren askeri yardımı kapsadığını bildirdi. Ulaşılabilir özette daha fazla ayrıntı yer almıyordu.

Oylamayı, daha uzun haberlerin yayımlanmasından kısa süre önce iki Telegram paylaşımı duyurdu. Al Jazeera Arabic bir paylaşımında, meclisin cumhurbaşkanının Suudi Arabistan'ı desteklemek için savunma tedbirleri alma talebini onayladığını bildirdi. Al Arabiya kendi paylaşımında, meclisin üçte iki çoğunlukla Sisi'nin Suudi savunmasını güçlendirmesine yetki verdiğini yazdı. Her iki paylaşım da doğrulanmamış sosyal medya içeriği. Arab News ve diğer haber kuruluşları aynı sonucu bildirdi.

Oylama nasıl gelişti

The New Arab, meclisin konuyla ilgili nadir görülen üç gizli toplantı yaptığını ve oylamayı iki kez ertelediğini bildirdi. Haber sitesine göre meclis salonu Sisi destekçileriyle dolup taşmıştı.

BBC Türkçe, Youm7 haber sitesine atıfla, kararın Sisi'nin talebini oylamak üzere toplanan üçüncü kapalı oturumda alındığını yazdı. Bunlardan önce 18 ve 19 Ekim'de iki toplantı daha yapılmıştı. Bu görüşmelerin ardından, aynı habere göre, siyasi partilerin ve meclis koalisyonlarının büyük çoğunluğu yetkilendirmeyi destekledi.

BBC Türkçe, yine Youm7'ye atıfla, oylamanın milletvekillerinin isimlerinin tek tek okunduğu yoklama usulüyle yapıldığını bildirdi.

The New Arab'a göre Sisi geçen hafta, "talep edilirse" Suudi Arabistan'a askeri destek vermek için meclisten yetki istedi.

Eski Dışişleri Bakanı Muhammed El-Orabi, Arab News'e onayın beklendiğini söyledi. "Mısır'ın tutumu açık: Krallığı savunmak için gerekli tedbirleri alacak" dedi. Kahire'nin ayrıca bölgesel krizin çözümü için siyasi çabaları teşvik etmeyi sürdüreceğini ekledi.

Eski Dışişleri Bakan Yardımcısı Salah Halime ise Arab News'e Suudi güvenliğinin Mısır'ın ulusal güvenliğiyle yakından bağlantılı olduğunu söyledi. Husilerin krallığa yönelik saldırılarını uluslararası hukuka aykırı olarak niteledi.

Sisi'nin koyduğu sınırlar

Sisi çarşamba günü, Mısır desteğinin Suudi topraklarını savunmaya yönelik olacağını ve Yemen'e yönelik bir saldırıyı kapsamayacağını söyledi. Bilgiyi The New Arab haberleştirdi.

"Krallığın toprağını ve sınırlarını savunmaktan söz ediyoruz." — Abdulfettah el-Sisi, Mısır Cumhurbaşkanı

Sisi ayrıca öncelikli hedefin diplomatik bir çözüm olduğunu ekledi. Aynı habere göre bu açıklama da böyle.

The New Arab, Abdulati'nin o tarihten itibaren bir dizi diplomatik temasta bulunduğunu bildirdi. Haberde, Abdulati'nin Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye'nin üyeleri arasında bulunduğu Mekke savunma paktının üyelerini içeren R4 grubuna danıştığı yazıyor. Mısır bu pakta katılmadı. Abdulati pazartesi günü, bölgesel gerilimin azaltılması için "İranlılarla her gün görüştüğünü" söyledi, haber sitesine göre.

Arka plan

Arab News, oylamanın bu ay Yemen'den Suudi Arabistan'daki havalimanları dahil sivil hedeflere yönelik ölümcül Husi saldırılarının artmasının ardından gerçekleştiğini bildirdi. İncelenen materyalde Husilerin yanıtına yer verilmiyordu.

Sisi, 18 Ekim'deki Ulusal Savunma Konseyi toplantısına başkanlık etti. Cumhurbaşkanlığı sözcüsü Muhammed El-Şennavi, Arab News'e göre konseyin bölgesel gelişmeleri, özellikle de konseyin kabul edilemez nitelendirdiği Husi saldırılarını ele aldığını söyledi. Konsey, Suudi Arabistan'a güvenliğini, kaynaklarını, toprak bütünlüğünü ve İslami kutsal mekanlarını korumak için gerekli ve mümkün olan her türlü desteği taahhüt etti.

BBC Türkçe, Mısır'ın İran'ın ve İran destekli grupların Körfez devletlerine yönelik saldırılarını sık sık kınadığını, ancak doğrudan bir çatışmaya girmediğini bildirdi. Mekke paktı Ağustos ayında imzalanmıştı. Reuters'in ekim ayında bildirdiğine göre Abdulati, Mısır'ın pakta katılmayı hâlâ ciddi biçimde değerlendirdiğini söylemişti, BBC Türkçe'nin aktardığına göre.

BBC Türkçe, Mısır'ın 2015 Mart ayında Suudi liderliğindeki Yemen koalisyonuna katıldığını bildirdi. Mısır, Kızıldeniz'deki deniz ticaret yollarını güvence altına almak için savaş gemileri göndermiş ve hava desteği vaat etmişti. Ayrıca yaklaşık 800 kara askeri göndermiş, bunlar aynı habere göre çatışmalarda sınırlı bir rol oynamıştı.

BBC Türkçe ayrıca Mısır'ın 1960'larda Yemen'e maliyetli bir askeri müdahalede bulunduğuna dikkat çekti. Haber kuruluşuna göre Mısır, 1991 Körfez Savaşı'ndan bu yana yurt dışına büyük bir kara gücü konuşlandırmadı.