İran, Hürmüz Boğazı ve Körfez sularının tam kontrolünü üstlendiğini açıkladı

TAHRAN — İran Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Ali Abdollahi, 26 Ekim Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi ve Umman Denizi'nin tamamen İran Silahlı Kuvvetleri'nin kontrolünde olduğunu söyledi. Bilgiler Endonezya haber ajansı Antara'dan aktarıldı.

Antara, açıklamanın İran devlet yayıncısı IRIB'den alındığını bildirdi. Bu haber yalnızca Antara'ya dayanmaktadır. Zenga News, açıklamaları ya da su yolundaki durumu bağımsız olarak doğrulamamıştır.

Abdollahi ne dedi

Antara'ya göre Abdollahi, İran'ın kontrol ettiğini söylediği bölgenin kapsamını anlattı. "Basra Körfezi'nin tamamı ve içindeki adalar, Umman Denizi ve kıyı şeridi ile Hürmüz Boğazı'nın doğu ve batı kesimleri, İran İslam Cumhuriyeti'nin silahlı kuvvetlerinin kontrolü altındadır" dedi. Bu sözler, Antara'nın Endonezyaca haberinden çevrilerek aktarılmaktadır.

Ardından deniz trafiğine değindi. "Hürmüz Boğazı kapalı kaldığı sürece, bu stratejik su yolundan hiçbir geminin İran'ın talimatları çerçevesi dışında geçmesine izin verilmeyecek" dedi Abdollahi, Antara'ya göre.

Antara ayrıca Abdollahi'nin, İran'ın belirlediği rotalar dışında yelken açmaya çalışan gemileri uyardığını bildirdi. Ajansın aktardığına göre, bu tür gemiler risk altında olacak ve ciddi hasar görecek. Haberde bu rotaların ne olduğu, bunları kimin uygulayacağı ya da olası hasarın hangi biçimde olacağı belirtilmiyor.

Haberde yer almayanlar

Antara'nın haberi kısa olup birkaç noktayı açık bırakıyor. Boğazın İran tarafından ne zaman kapatıldığı ya da İran makamlarının denizcilik trafiğine resmi bir bildirim yapıp yapmadığı belirtilmiyor. İran'ın öne sürdüğü koşulları nasıl uygulayacağı da anlatılmıyor. Durdurulan, geri çevrilen ya da İran yönlendirmesiyle geçmesine izin verilen gemilere ilişkin herhangi bir rakam verilmiyor.

Haberde ayrıca Abdollahi'nin açıklamalarına Amerika Birleşik Devletleri, İsrail ya da Körfez devletlerinden bir tepki yer almıyor. Nakliye şirketlerinin ya da denizcilik otoritelerinin görüşü de bulunmuyor.

Antara'nın haberi, Anadolu fotoğrafçısı Fatemeh Bahrami'nin 10 Eylül 2026'da çektiği bir fotoğrafla desteklenmiş. Fotoğraf altyazısında, o tarihte İran'a ve diğer ülkelere ait bir dizi ticari geminin, İran'ın Bandar Abbas açıklarında Hürmüz Boğazı'nda demirli beklediği belirtiliyor.

Antara'nın bağladığı ilgili haberler

Antara, haberinde başka makalelere bağlantılar verdi. Bu makalelerin başlıkları, dolaşımdaki başka iddialar hakkında fikir veriyor; ancak içerikleri bu haber için incelenen materyalin parçası değil ve burada doğrulanmış kabul edilemez.

Başlıklardan biri, İran'ın savaştan sonra Orta Doğu'nun tamamen değişeceğini söylediğini belirtiyor. İkincisi, ABD ordusunun gemilerin yüzde 95'ten fazlasının Hürmüz Boğazı'ndan güvenle geçtiğini açıkladığını bildiriyor. Üçüncüsü ise İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun (IRGC) boğazda bir tankere mayın çarptığını ve yangın çıktığını bildirdiğini aktarıyor. Antara'nın sunduğu başlıklara göre ilk ve üçüncü başlıklar İranlı kaynaklardan, ikinci başlık ise ABD ordusundan geliyor. Bu başlıklarda özetlenen deniz güvenliğine ilişkin iki anlatım birbirinden farklı bir tonda. Zenga News bu makalelerin asıl metinlerini incelemiş değildir.

Arka plan

Antara'ya göre, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail 28 Şubat'ta İran'daki hedeflere saldırmaya başladı ve İran karşılık verdi. Ajans, hedefleri ya da saldırıların ve İran'ın karşılığının boyutunu belirtmedi.

Antara, Haziran ortasında İran ile Amerika Birleşik Devletleri'nin düşmanlıklara son vermek için bir mutabakat muhtırası imzaladığını bildirdi. Antara'ya göre kısa süre sonra iki taraf yeniden birbirine saldırdı. Ajans, bu sonraki saldırılara ilişkin ayrıntı vermedi.

Antara, İran ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki çatışmanın çözülmemiş durumda olduğunu söyledi.

Ajansa göre, İran çevresindeki tırmanış Hürmüz Boğazı'nın fiilen, ajansın ifadesiyle "de facto" olarak ablukaya alınmasına yol açtı. Haberde ablukayı kimin uyguladığı ya da ne zaman başladığı belirtilmiyor.

Antara, boğazın Basra Körfezi ülkelerinden küresel piyasalara petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz taşıyan önemli bir güzergâh olduğunu anlattı. Ajansa göre su yolundaki aksama, bölgedeki petrol ihracatını ve üretim düzeyini de etkiledi ve petrol fiyatlarını yükseltti. Haberde fiyat rakamları, ihracat hacimleri ya da bu etkilere ilişkin tarihler verilmiyor.

Antara'nın haberi Yoanita Hastryka Djohan tarafından çevrildi ve Fransiska Ninditya tarafından düzenlendi.

Belirtilen kontrolün pratikte nasıl işlediğini ve gemilerin İran yönlendirmesiyle geçiş yapmasına izin verilip verilmediğini doğrulamak için İran yetkililerinden, ABD hükümetinden ya da denizcilik otoritelerinden daha fazla açıklama gerekiyor.