Eisenkot, çıkış anketleri sıkı bir yarışı gösterirken Netanyahu'nun siyasi kariyerinin bittiğini söylüyor

TEL AVİV — İsrailli muhalefet figürü Gadi Eisenkot, çarşamba günü erken saatlerde Başbakan Benjamin Netanyahu'ya siyasetten çekilmesi çağrısında bulunarak seçmenlerin onun yönetimini reddettiğini söyledi. Salı günkü seçimin çıkış anketleri, hiçbir blokun çoğunluk kazanamadığını gösterdi.

Merkezci Yaşar Partisi'ni yöneten Eisenkot, partinin Tel Aviv'deki genel merkezinde destekçilerine konuştu. İsraillilerin değişim için oy verdiğini belirten Eisenkot, Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, ortakları ile birlikte toplumun tüm kesimlerini temsil eden bir hükümet kurmak için çalışacaklarını vaat etti.

"Bir kez daha seçim yapmak bir hata olur ve halkın iradesini hayata geçirmek için elimden gelen her şeyi yapmak görevimdir" dedi.

Eisenkot, nihai sonuçların henüz açıklanmadığını kabul etti. Netanyahu'nun yine de sürekli iktidarına karşı çıkan daha büyük ve güçlü bir "Siyonist çoğunlukla" karşı karşıya olduğunu söyledi.

"İsrail'in güvenliğini siyasi ihtiyaçlarınız için kullanmaya cesaret etmeyin." — Gadi Eisenkot, Yaşar Partisi lideri

Güvenlik yetkililerine mesaj

Eisenkot ayrıca İsrail'in güvenlik liderliğine seslendi. Netanyahu'nun geçici bir hükümetin başında olduğunu hatırlattı ve görevlerinin halka hizmet etmek olduğunu söyledi. "Yalnızca İsrail vatandaşlarının çıkarlarına hizmet ettiğinizi unutmayın" dedi. Onları, kendilerine yönelik her türlü baskı girişimine karşı sağlam durmaya çağırdı ve destek vereceğini belirtti.

Bölünme ve kışkırtma döneminin sona erdiğini söyledi. Anadolu'ya göre, askerlik hizmetine odaklanan bir Siyonist hükümet kuracağını taahhüt etti.

Çıkış anketleri net bir kazanan göstermiyor

Oylama, İsrail'de 7 Ekim 2023 saldırılarından ve ardından Gazze, Lübnan ve İran'da patlak veren savaşlardan sonra yapılan ilk seçimdi. BBC Arapça'nın aktardığına göre kampanya, siyasi ayrılıklar ve Netanyahu'nun saldırılardan önceki güvenlik başarısızlıkları ile savaşı yönetme biçimine yönelik eleştiriler gölgesinde yürüdü.

İsrail'in 11, 12 ve 13 numaralı kanallarının erken tahminleri, Eisenkot'un önderlik ettiği muhalefet blokuna 120 sandalyeli Knesset'te 52 ila 53 sandalye verdi. Netanyahu'nun bloğuna ise BBC Arapça'ya göre yaklaşık 50 sandalye verdi.

Tahminler gece boyunca değişti. Kanal 11 ve Kanal 13'ün güncellenen anketleri blokların eşit olduğunu gösterdi; BBC Arapça, Reuters'a atıfta bulunarak bunu bildirdi. Anadolu, güncellenen Kanal 13 anketinin her bloğu 51 sandalyeye, Arap partilerini ise 18 sandalyeye koyduğunu aktardı. Kanal 12 ise Netanyahu'nun bloğunda hafif bir üstünlüğe işaret etti; BBC'nin aktardığına göre Reuters bunu bildirdi.

Netanyahu'ya yakın olduğu görülen Kanal 14, bloğu için 60 sandalye öngördü. Bu, çoğunluk için gereken 61 sandalyenin bir eksiği.

Hiçbir tahmin taraflardan birine net bir çoğunluk vermedi. Çıkış anketleri tahmindir, resmi sonuç değildir.

Netanyahu'nun tepkisi

Netanyahu zafer ilan etmedi. Çarşamba sabahının erken saatlerinde Kudüs'te destekçilerine konuşan Netanyahu, BBC Arapça'ya göre "Güçlü bir sağ kanat hükümeti kurmalıyız" dedi. "Yahudi ve Siyonist çoğunluğun birlik olması gerektiğini" ekledi.

Arap partilerinin desteklediği bir hükümetin olanaksız olduğunu belirterek Arap partilerine dayanma ihtimalini dışladı. "Arap partilerinin desteklediği bir hükümet olasılığı yok" dedi.

Netanyahu, çıkış anketlerinin Likud partisinin en büyük tek parti olacağını gösterdiğini belirtti. Erken tahminler Likud'a 2022 seçimindeki 32 sandalyeye karşılık 24 ya da 25 sandalye verdi; BBC'nin aktardığına göre.

İran hakkında da konuştu. ABD Başkanı Donald Trump ile birlikte çalışarak İran tehdidini kalıcı olarak sona erdirmek için İsrail'in "eşsiz bir fırsatı" olduğunu söyledi. Kampanya sırasında Tahran'a yönelik yeni saldırı tehditlerini artırdığı, BBC Arapça'ya göre bildirildi.

Dışişleri Bakanı Gideon Saar, muhalefetin kutlamalarının erken olduğunu söyledi; BBC bunu bildirdi.

Diğer muhalefet liderleri

Muhalefet lideri Yair Lapid, Netanyahu'nun bloğu için sonuçları "ezici bir yenilgi" olarak nitelendirdi. "Netanyahu ve hükümeti bugün çöktü" dedi ve yeni bir hükümetin kurulması çağrısında bulundu. Demokrat Parti lideri Yair Golan, İsraillilerin Netanyahu'nun hükümetini "devirdiğini" söyledi ve sonucu "tarihi bir fırsat" olarak niteledi.

Bu açıklamalar bir sonraki başbakanın kim olacağını belirlemiyor. BBC Arapça'ya göre, blokların çoğunluk koalisyonu kurup kuramayacağı belirsizliğini koruyor.

Katılım ve Arap partileri

Merkez Seçim Kurulu, sandıkların kapandığı anda katılımın yüzde 77,7 olduğunu açıkladı. Bu, o zamana kadarki en yüksek oran ve 2022'nin yüzde 7,1 puan üzerinde. BBC'nin aktardığına göre Reuters'a atfen 5.695.682 kişi oy kullandı.

Arap partileri seçimlerde dikkat çeken kazanımlar elde etti. Mansour Abbas'ın önderlik ettiği Birleşik Arap Listesi (Ra'am) ile Yousef Jabareen'in önderlik ettiği Ortak Liste'nin birlikte 17 ila 18 sandalye kazanacakları tahmin edildi. Önceki seçimde 10 sandalye kazanmışlardı. Daha sonraki tahminler, doğrulanırsa rekor olacak olan 19 sandalyeye işaret etti; BBC bunu bildirdi.

Sırada ne var

Kanal 12, Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'un Eisenkot'a yeni hükümeti kurma görevini vermesinin beklendiğini bildirdi. Anadolu, kararın resmi sonuçlara ve parlamento partilerinin tavsiyelerine bağlı olacağını aktardı. Bu bilgi doğrulanmış değil.

BBC Arapça'ya göre ön sonuçların 28 Ekim'de, resmi sonuçların ise 4 Kasım'da açıklanması bekleniyor. Çoğunluğu askerlerin kullandığı yaklaşık 600.000 posta oyu, perşembe gününden önce tam olarak sayılmayacak. BBC, koalisyon görüşmelerinin haftalarca hatta aylarca sürebileceğini bildirdi.

Arka plan

Netanyahu, 7 Ekim 2023 saldırılarının ardından gelen Gazze savaşını ve Lübnan ile İran ile yaşanan çatışmaları İsrail hükümetinin başında yönetti. Eleştirmenler, BBC Arapça'ya göre, saldırılardan önceki güvenlik başarısızlıkları ile savaşı yönetme biçiminden onu sorumlu tutuyor. Bu seçim, bu eleştirilerin sandık başındaki ilk kamuoyu sınavı.

Republika'ya göre Eisenkot, Netanyahu'nun başbakanlık koltuğu için ana rakibi. Anadolu'ya göre oy sayımı, salı günü yerel saatle 22.00'de sandıkların kapanmasının ardından başladı.