Arakçi, İran'ın diplomasiye şans tanıdığını, silahlı kuvvetlerin ise hazır beklediğini söylüyor

İSTANBUL — İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, çarşamba günü Tahran'ın Birleşik Devletler ile yürüttüğü yedi günlük plan kapsamında arabulucularla temas halinde olduğunu söyledi. Arakçi, İran'ın diplomasiye şans tanımaya devam ettiğini, silahlı kuvvetlerinin ise hazır durumda kaldığını belirtti.

Arakçi açıklamalarını X'teki bir paylaşımında yaptı. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, ajans bu açıklamayı 28 Ekim 2026 tarihinde haberleştirdi. Bağımsız olarak doğrulanamayan bir Al Arabiya Telegram kanalı paylaşımında ise Arakçi'nin yedi günlük planı yenilediği ve İran'ın diplomasiye şans tanıdığı yönünde bir başlık yer aldı.

Arakçi'nin söyledikleri

Anadolu'nun aktardığına göre Arakçi şunları yazdı: "Cesur Silahlı Kuvvetlerimiz vatanı savunmaya tam olarak hazır iken, İran diplomasinin başarıya ulaşması için şans vermeye devam ediyor."

Arakçi ayrıca şunları ekledi: "Yedi Günlük Planımızın bir haftadan bile kısa sürede uygulanmasını sağlayabilecek fikirleri gözden geçirmek için arabulucularla yakın ve süren temas halindeyiz."

Paylaşımda arabulucuların kimler olduğu belirtilmedi. Gözden geçirilen fikirlerin neler olduğu veya ABD'nin yeni bir öneriye yanıt verip vermediği de açıklanmadı. Anadolu, açıklamaların, ABD ile İran arasında aylar süren askeri çatışmanın ardından kırılgan ateşkesi sürdürmek için diplomatik çabaların devam ettiği bir dönemde yapıldığını bildirdi.

Yedi günlük plan

Anadolu'ya göre İran, planı Eylül ayında Katarlı arabulucular aracılığıyla Washington'a sundu. Plan, koşulların Tahran'ın taleplerini karşılaması halinde Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını ve ABD ile müzakerelerin bir hafta içinde yeniden başlamasını öngörüyor.

Anadolu, süreci şöyle anlattı: İlk beş günde ABD, üzerinde anlaşılan adımları atacak. Bunlar arasında düşmanlıkların sona erdirilmesi, İran limanlarına yönelik deniz ablukasının kaldırılması, İran petrol ihracatına getirilen kısıtlamaların hafifletilmesi ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması yer alıyor.

Altıncı gün İran, boğazı normal ticari gemi trafiğine yeniden açacak. Yedinci gün ise Tahran ile Washington arasında kapsamlı bir anlaşmaya yönelik görüşmeler yeniden başlayacak.

Arakçi'nin planın "bir haftadan bile kısa sürede" uygulanmasına yönelik ifadesi, Tahran'ın ana hatları çizilen takvimden daha kısa bir zaman çizelgesine açık olduğuna işaret ediyor. Kaynaklar, kısaltılmış bir takvimin ABD'ye veya arabuluculara iletilip iletilmediğini belirtmiyor.

Önceki görüşmeler

Anadolu, Arakçi'nin 8 Ekim'de Tahran'ın Washington'ın önerisine verdiği yanıtı incelediğini söylediğini bildirdi. Arakçi o dönemde mesajların hâlâ arabulucular aracılığıyla iletildiğini belirtmişti. Kaynaklar ABD yanıtının içeriğini vermiyor.

Haberlerde, Arakçi'nin son paylaşımına ilişkin ABD hükümetinin bir yorumu yer almıyor. Katar, Umman veya Pakistan'ın temasların mevcut durumuna ilişkin açıklamalarına da yer verilmiyor.

Doğrulanmamış noktalar

Elde bulunan malzemede, Arakçi'nin kendi açıklamaları dışında müzakerelerin durumuna ilişkin bağımsız bir teyit bulunmuyor. ABD'nin planın herhangi bir unsurunu kabul edip etmediği, reddedip etmediği veya değiştirip değiştirmediği belirtilmiyor. Arakçi'nin gözden geçirildiğini söylediği "fikirler" hakkında da ayrıntı verilmiyor.

Al Arabiya'nın Telegram paylaşımı bir sosyal medya içeriği olup burada yalnızca kanalın söylediklerinin bir aktarımı olarak ele alınıyor. Başlık ve Anadolu'nun aktardığıyla örtüşen kısa bir özet dışında ek bir ayrıntı içermiyor.

Arka plan

Anadolu, İran ile ABD'nin Pakistan ve Umman'ın arabuluculuğunda yürütülen görüşmelerin ardından 18 Haziran'da İslamabad Mutabakatı'nı imzaladığını bildirdi. Ajansa göre anlaşma, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz güvenliği, yaptırımların hafifletilmesi ve ABD deniz kısıtlamalarının kaldırılması gibi birkaç tartışmalı konuyu ele aldı.

Anadolu, iki ülke arasındaki ateşkesin aylar süren askeri çatışmanın ardından geldiğini ve ateşkesin kırılgan olduğunu belirtti. Ajans, Umman, Pakistan ve Katar'ın Tahran ile Washington arasındaki farklılıkların giderilmesine yönelik diplomatik temasları sürdürdüğünü de kaydetti.

Yedi günlük plandaki önlemler, deniz kısıtlamaları ve boğazın durumu gibi İslamabad Mutabakatı'nda ele alınan konularla örtüşüyor. Anadolu, planın mutabakatın uygulanmasıyla nasıl ilişkili olduğunu veya ABD'nin mutabakatın koşullarının yerine getirildiğini düşünüp düşünmediğini belirtmedi.

Anadolu'nun aktarımına göre Hürmüz Boğazı ile İran limanlarına yönelik ABD deniz ablukası hem planda hem de önceki anlaşmada yer alıyor. Planda İran, boğazın yeniden açılmasını önceki ABD adımlarına bağlıyor. Bu adımlar arasında ablukanın kaldırılması, petrol ihracatı kısıtlamalarının hafifletilmesi ve dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması bulunuyor.

Arakçi'nin açıklaması, diplomasi çağrısını askeri hazır oluş vurgusuyla birleştiriyor. Anadolu paylaşımı, İran'ın diplomasiye devam ettiğini ve silahlı kuvvetlerinin ülkeyi savunmaya hazır olduğunu bildirmesi olarak sundu. Kaynaklarda herhangi bir askeri hareketlilik veya belirli bir güvenlik olayı belirtilmiyor.

Öneriler alışverişinin planın uygulanmasına doğru ilerleyip ilerlemediğini anlamak için Tahran, Washington veya arabulucu hükümetlerden ek açıklamalar gerekiyor.